Siv pob ntseg hauv lub siab mloog : tib neeg puas mloog peb ? (Listening with the ear of the heart: do people listen to us?)

Siv pob ntseg hauv lub siab mloog : tib neeg puas mloog peb ? (Listening with the ear of the heart: do people listen to us?)

Philabet Rynjah uas nws muaj  15 xyoos, nws piav txog nws zaj tswv yim rau cov tub ntxhais hluas mloog. Nws hais txog lub ntsiab lus ntawm kev mloog, uas yog siv lub siab mloog. Nws tab tom kawm nyob hauv lub tsev kawm ntawv txheej nrab Auxilium Girl’s Higher Secondary School, hauv lub nroog Nongthymmai, nyob India.

Vim yog lub sij hawm hauv hnub sib xa xov nyob ntiaj teb zaum 56 hauv xyoo 2022.

Vaj Qhia Fas Ntshis Kus xaiv lub ntsiab lus hu ua :

“Kev siv pob ntseg hauv lub siab los mloog.”

Raws Vaj Qhia kev xav, mas peb tab tom poob hauv kev tsis mloog lwm tus hais txog kev ua lub neej ntawm peb.

Li ntawd, “kev mloog” thiaj yog qhov txhawj xeeb ntawm cov tub kawm thiab tus qhuab qhia, cov niam cov txiv thiab tus xib hwb. Cov neeg ntseeg thiab cov ua hauj lwm fab kev ntseeg. Cov kws paub hais txog kev sib xa xov, cov ua hauj lwm hauv zej zog thiab kev tseev tsim. Lawv tau txhib hais txog kev mloog, lawv hais tias :

“Kev mloog yog qhov tseem ceeb hauv kev sib xa xov, thiab yog qhov tseeb hauv kev sib tham tiag tiag.”

Lawv hais tias : “Kev mloog yog thawj yam tseem ceeb tsis muaj tsis tau nyob hauv kev sib tham thiab kev xa xov zoo.” Tam sim no peb ua lub neej nyob hauv lub ntiaj teb tom qab tus kab mob COVID-19, uas muaj ntau yam hloov thiab txawv tag. Tab sis kuj muaj ntau yam uas tseem nyob li qhov qub, xws li cov tsev kawm ntawv thiab tej kev lag luam rov qab qhib rau sawv daws dua, ua rau lub neej thiab txhua yam yuav luag rov zoo li qub lawm.

Peb uas yog cov tub ntxhais hluas, tab tom saib lub ntiaj teb muaj tej yam sib txawv. Peb muaj kev cia siab thiab tsis ruaj khov, muaj kev lom zem thiab kev tu siab, peb paub tias tus kheej muaj qhov lees txais thiab tsis lees txais nyob hauv tib lub sij hawm. Yam uas peb ntshaw tshaj plaws, yog kev xav mloog xav hnov los ntawm peb cov niam cov txiv, cov xib hwb thiab cov hlob.

Kev xav tau hauv kev lees txais uas peb muaj, tsis raug txiav txim. Ntau zaus uas peb hais tias yuav ua li cas, yuav hais li cas thiab yuav ntseeg dab tsi ? Tab sis dhau ntawd, peb tsis quav ntsej, peb ntshai thiab tsis hwm.

Thaum kuv raug Signis Asia xaiv kom ua tus sawv cev Is Ntias teb thiab hais txog lub ntsiab lus “Kev siv lub siab mloog” nyob ntawm cov tub xov xwm Kav Tos Liv xub ntiag, mas kuv xav tshawb nrhiav cov ntsiab lus. Kuv tsis yog tias xav faib kuv txoj kev paub xwb, kuv tseem hais txog lwm tus tub ntxhais hluas uas zoo li kuv tej kev paub thiab. Li ntawd, yam uas kuv xav faib ntawm no thiaj yog cov tub ntxhais hluas hnub nyoog 15 xyoos txog 25 xyoos lawv tej kev paub. Lawv sib faib kev paub thiab lawv txoj kev xav tau zoo kawg. Thaum muaj neeg nug txog qhov tseem ceeb hauv kev mloog, mas lawv cov lus teb meej tseeb thiab nrov muaj ceem. Kuv xav txuag kev ua tus kheej thaum muaj kev sib faib ntawm cov muaj feem cuam lawv txoj kev xav.  

Sib tham hauv lub ntsiab lus : “Vim li cas neeg thiaj yuav tsum mloog yam uas cov tub ntxhais hluas hais ?” Ces txhua yam thiaj pib muaj qhov ntxim siab tuaj, thiab ntxiv mus yog qee yam yuav tsum hais. Tib neeg tsim nyog mloog yam uas cov tub ntxhais hluas xav hais, vim cov hlob tsim nyog nkag siab txog txhua yam, sawv daws yuav tsis zoo li qhov qub ntxiv mus. Peb yog txheej neeg hauv Digital, peb txhim kho, peb tsim tej yam tshiab, peb sib qhib siab, peb qhib siab rau ntau yam hauv kab lis kev cai thiab dab qhuas. Ua kom peb muaj lub caij tau kawm tau paub thiab nkag siab ntau tuaj.

Coob leej kheev kheev xav tias peb yog yav tom ntej, peb tsis yog tias yog lub ntiaj teb yav tom ntej xwb, peb tseem yog lub ntiaj teb tam sim no thiab. Cov tub ntxhais hluas tuaj yeem nthuav tawm lub tswv yim txhim kho tau nyob hauv lawv tej kev xav, vim qee leej yog cov neeg txawj ntse hauv kev xav uas yuav pauv ntxeev lub neej qub tau. Peb yog cov neeg txheej tshiab uas muaj feem hauv kev txhawb nqa tau ntau los ntawm lub tswv yim thiab lub neej tshiab. Tab txawm tias peb txuas nrog cov tshuab Digital, tsis kav zim txwv no cov tub ntxhais hluas yuav luag txhua tus kuj poob nyob hauv txoj kev ntsoos thiab ntxhov siab. Vim lawv poob nyob hauv tej yam lawv nyiam zoo li yog lawv lub ntuj. Kev ntsoos thiab ntxhov siab, yog thawj yam uas ua rau neeg rov tua tus kheej. Cov tub ntxhais hluas coob leej thiaj muab lawv txoj sia txo, vim tsis muaj leej twg mloog lawv tej teeb meem. Yog tias cov hlob mloog peb, peb lub siab yuav muaj zog tuaj. Peb tsis ntshai teeb meem thiab kev txom nyem, peb paub tias peb yog qhov chaw vam, peb yog tus muaj neeg nyiam thiab hwm. Peb xav ua yam zoo tshaj plaws, thiab muaj feem cuam txhawb nqa. Peb paub tias peb npaj txhij hais txog kev muab tus kheej los ua txhua yam hauj lwm.

Ib tsoom neeg tsim nyog yuav mloog cov tub ntxhais hluas, vim cov tub ntxhais hluas yog cov hluas txheej tshiab uas lawv tseem hluas, lawv muaj kev sov siab, muaj kev kaj siab thiab muaj ntau yam tshiab pub peb. Thaum cov hlob los cov ua niam ua txiv zoo siab mloog peb cov hluas, peb lub siab muaj zog tuaj, peb kub siab lug, paub cai thiab muab siab rau txog yam peb ua. Peb xav nthuav tawm peb lub tswv yim thiab tej yam peb paub kom tau txhim kho txhua yam hauv kev ua lub neej. Thaum muaj neeg mloog peb, mas peb lub siab muaj zog tuaj. Qhov ntawd yog qhov ua rau peb tus kheej zoo siab thiab sov siab.

Thaum muaj neeg mloog peb, peb lub peev xwm yuav loj tuaj thiab yuav tsoo tau tej phab ntsa nyob hauv peb lub siab. Peb zoo siab yuav daws teeb meem, daws peb tej kev txom nyem thiab peb lub tswv yim txhim kho. Ua kom muaj kev txhawb nqa peb lub ntiaj teb kom zoo thiab xis nyob. Nws yuav pab kom txhua yam nyob ib puag ncig nrog peb thiab cov hlob sib ua phooj ywg. Kuv xav tias yog muaj lub sij hawm tau txais kev qhuab qhia thiab kev txhawb nqa kom tsim nyog, mas cov hluas tuaj yeem ua tau ntau yam muaj txiaj ntsim qab hau rau ib tsoom neeg, rau zej zog, rau lub teb chaws thiab rau lub ntiaj teb. Peb muaj peev xwm ua tau ntau yam loj, peb muab siab rau saib xyuas nroj tsuag xyoob ntoo thiab peb lub tsev. Peb zoo siab rau sawv daws uas tsis xav txog haiv neeg, kev teev hawm thiab tus kheej hauv zej zog. Peb tuaj yeem nthuav tawm kev nyiam kev hlub tau.

Cov tub ntxhais hluas tuaj yeem tsim kom paub txog teeb meem txhua nyam nyob ib puag ncig, kev tsim txom, kev tsis sib luag thiab kev siv dag zog. Cov tub ntxhais hluas muaj peev xwm ua tej yam loj thiab tej yam txawv txawv tau, vim lawv sib faib lub tswv yim, faib kev xav thiab lawv nthuav lub tswv yim rau sawv daws. Peb kuj muaj kev cia siab tias yuav ua li ntawd. Peb npaj txhij yuav ua thiab yog ib feem hauv kev pauv ntxeev zej zog kom zoo tuaj. Ntau zaus uas muaj neeg nkag siab yuam kev sai uas peb yog cov neeg txheej tshiab, peb xav tau chaw rau peb faib qhov tseeb ntawm peb thiab kev txom nyem uas tsis raug txiav txim. Peb xav faib qhov tseeb ntawm peb, kom tau nrhiav chaw kaj siab uas tsis muaj neeg txiav txim rau peb, hwm peb tej kev xav thiab mloog txhua yam nyob hauv kev sib pom dej siab.

Peb xav tshawb nrhiav peb txoj hmoov thiab qhov ruaj khov ntawm peb, peb xav tsim tej yam txawv txav uas muaj qab muaj quag. Niaj hnub no, peb raug tib neeg hais ntau yam tsis zoo, kev nyiag noj nyiaj, kev ntxias dag thiab kev tsis sib luag tas mus li. Peb tsis muaj cai tawm suab hauv kev txiav txim hauv kev tswj hwm, zej zog txoj cai thiab tus qauv kev kawm thiab lwm yam.

Peb ua npau suav txog lub ntiaj teb zoo dua uas peb yuav ua tib zoo xav txog tiag tiag, uas pom tias peb lub tswv yim yog qhov lees txais. Qhov kawg no, yog peb lub ntiaj teb thiab peb xav kom peb lub ntiaj teb zoo dua tuaj. Cov hluas txheej tshiab yog qhov chaw khaws tas txhua yam uas siv tau. Peb tuaj yeem tsim zej zog kom zoo tuaj tau. Peb tej zej zog uas txais peb lub suab thiab nthuav peb lub tswv yim tsim kho mus rau qhov zoo. Peb xav kom peb cov niam cov txiv, cov xib hwb thiab cov laus mloog peb, qhuab qhia peb thiab sawv nyob ntawm peb ib sab, vim peb muaj zog. Txoj kev xav zoo thiab kev nkag siab ntau yam, peb tuaj yeem sib koom tes thiab sib pab. Peb tuaj yeem tsa lwm pawg tub ntxhais hluas thiab muab siab rau txhawb nqa kev thaj yeeb. Tso tseg kev xaiv ua tej yam, qhia sawv daws hais txog qhov tseem ceeb hauv kev txhawb nqa thiab kev ywj pheej ntau tuaj. Peb tuaj yeem txuas nrog lwm tus tub ntxhais hluas nyob thoob ntiaj teb nyob hauv Social Media. Tsim pab pawg hauv zej zog los yog cov Koom Haum ntiag tug uas ua hauj lwm pab cov neeg pluag txom nyem, cov raug quab yuam, kev ua tsis zoo rau cov poj niam, cov tsis muaj hauj lwm ua thiab lwm yam teeb meem hauv zej zog.

Vaj Qhia Fas Ntshis Kus hais tias : “Raws qhov tseeb, kev mloog yog ib feem nyob hauv kev nyiam kev hlub.” Thaum peb hnov ib tug neeg hais txog yam nyob hauv peb siab, mas txhais tias peb nyiam tus neeg ntawd. Thaum muaj cov laus mloog peb, mas tsis yog mloog peb xwb, peb kuj paub tias lawv txhawj xeeb peb, ces peb paub tias peb tseem ceeb.

Vaj Qhia Fas Ntshis Kus hais nyob hauv nws tsab ntawv tias : “Txhob cia koj lub siab nyob ntawm pob ntseg, tab sis yuav cia koj lub pob ntseg nyob hauv koj lub siab.” Qhov ntawd kuj yog cov tub ntxhais hluas tej lus thov ib yam.

Peb xav kom muaj neeg mloog peb thiab, tsis yog tias qhib pob ntseg mloog xwb, yuav tsum yog qhib siab mloog thiab. Peb xav kom lawv nkag siab peb thiab txhob txiav txim rau peb. Peb tsis xav kom lawv hais tias dab tsi tsim nyog ua thiab dab tsi tsis tsim nyog ua. Los muab peb piv rau lawv los yog piv rau lawv lub hnub nyoog, vim peb sib txawv thiab kev txhawj xeeb kuj sib txawv.

Thaum muaj ib tug neeg hais lus rau peb, qhov tseeb tsis yog peb siv pob ntseg mloog xwb, peb yuav tsum siv siab los mloog thiab. Vim peb lub siab yog qhov mloog lwm tus cov lus thiab nkag siab txog tus neeg ntawd txoj kev xav tau, kev cheem tsum, lub tswv yim thiab kev pom zoo ntawm nws. Peb cov tub ntxhais hluas zoo siab ua Tswv Ntuj tsaug txog Vaj Qhia Fas Ntshis Kus qhov paj tshab, tus siv pob ntseg hauv lub siab los mloog Tswv Ntuj tas li. Vaj Qhia nkag siab peb, nws txhawj xeeb peb, nws ua kom peb zoo siab thiab nws cov lus txhawb peb lub siab, yog qhov chaw sov siab tseeb tiag.

Kuv thov xaus cov lus nrog Vaj Qhia lo lus tias : “Kev mloog tseem ceeb dua kev hnov.” “Kev mloog yog hais txog kev muab siab rau, muaj qhov xav kom nkag siab, saib muaj nqis, hwm thiab saib lwm tus cov lus yog qhov tseem ceeb.”

Thaum Vaj Qhia Fas Ntshis Kus mus tsham Mev Xis Kos teb, nws hais lus rau cov tub ntxhais hluas nyob hauv lub nroog Morelia tias : “Thaum koj tus phooj ywg pom tias koj tab tom ntsib teeb meem, tsim nyog nws yuav sawv nyob ntawm koj ib sab thiab mloog koj. Txhob hais tias : ‘kuv muaj kev tawm rau koj.’ Yuav muab dej siab txhawb nws nyob hauv kev mloog, kom ua lub tshuaj daws kev ntxhov siab uas tab tom raug hnov qab. Qhov ntawd, yog kev kho los ntawm kev mloog. Qhov tsim nyog “yog kev siv pob ntseg los tshaj lub Moo Zoo.” Ua tsaug !

 

Nov yog qee lo lus ntawm cov tub ntxhais hluas.

‘Kev mloog ib tug neeg twg piav nws tej kev ntxhov siab hauv nws lub siab, mas qhov ntawd tseem ceeb heev. Vim kev mloog tej zaj, kev paub los yog nws txoj kev xav, mas tej zaum koj yuav pab cawm tus neeg ntawd tau. Tshwj xeeb tshaj yog thaum lawv los nws, tab tom tuaj cuag koj thaum lawv lub neej poob qis los yog txom nyem.

Yog thaum peb siv lub siab mloog, peb yuav pom txog qhov txawv txav tias lwm tus nws xav li cas. Thiab thaum peb ua tib zoo xav txog yam nws hais, mas peb kuj nkag siab tias nws tej kev xav ntawd yog qhov tseem ceeb. Thaum peb mloog, peb yuav teb thiab sib koom tes tau zoo tuaj. Kev mloog pab kom peb txawj zam qhov nkag siab yuam kev thiab tej kev ntxhov quav niab. Nws pab kom peb txawj ua tus neeg nkag siab txog lwm tus txoj kev xav tau zoo dua.” 

Hais txog feem ntawm cov niam cov txiv, cov xib hwb thiab cov laus, lawv mloog cov hluas los tsis mloog ? Lo lus teb uas hnov kam muaj ntau kawg. Ntau zaus peb xav kom cov niam cov txiv los cov hlob mloog peb, tab sis xyov lawv puas mloog thiab. Vim zoo li lawv muaj lub siab xav li ntawd tias :

“Muaj hnub nyoog ntau, ces qhov yog yeej ntau dua.” Lawv pheej xav tias thaum peb tawm tswv yim los yog txuag peb, mas yog peb tiv thiab tsis hwm cov laus.”

Niam txiv thiab cov hlob tsis xav mloog peb, vim lawv tsis cia siab rau peb tiag.

Niam thiab txiv hnov peb, tab sis tsis mloog peb li teeb meem, xws li tsis mloog peb tej kev ntxhov siab thiab kev txhawj xeeb. Lawv tsis paub txog peb tej kev xav ntxhov quav niab, tsis paub txog qhov tseeb hauv peb lub siab kiag li. Lawv xav kom peb ua txhua yam tiav, tab sis lawv tsis paub txog peb tej kev txom nyem uas peb tab tom raug. Peb xav qhib peb lub siab rau cov niam cov txiv los cov hlob, tab sis ntau zaus nws nyuab heev, vim peb ntshai tias tsam lawv txiav txim rau peb.

Kuv xav tias peb cov niam cov txiv tsim nyog yuav mloog peb tej kev ntxhov siab thiab kev tu siab ntau dua tej yam peb ua tiav. Qee zaus lawv tsis siv lub siab los mloog peb, tab sis lawv cia li txiav txim rau peb sai kawg.

Niam thiab txiv txaus siab mloog yam peb ua tiav, tab sis thaum peb hais rau lawv tias peb xav tau dab tsi, mas lawv tsis mloog lawm. Lawv xav tias lawv paub zoo dua thiab muaj txhua lo lus teb.

Thaum muaj neeg mloog peb, cov laus paub tias peb xav tau dab tsi. Peb ho xav li cas thiab peb tab tom ntsib dab tsi ? Ntau zaus peb tsis muaj lub caij tau tawm tswv yim raws peb kev xav, vim cov hlob xav tias kev sib tham ntawm peb tsis tseem ceeb. Ntau zaus peb lub suab raug lawv lub suab nthe plooj tas.

Qee zaus yog los ntawm qhov yuam kev uas peb tau ua yav tag los, ces cov niam cov txiv thiab cov hlob lawv tag kev cia siab rau peb, lawv thiaj txiav txim siab tsis mloog peb cov lus thiab qhov peb xav tau.

Yog lawm ! Kuv xav kom peb cov niam cov txiv, cov xib hwb thiab cov laus los yog cov hlob mloog qhov kuv hais. Vim thaum kuv tseem yog me nyuam yaus, kuv xav tawm tswv yim, kuv xav nthuav tawm kuv zaj tswv yim thiab yog lawv mloog kuv, mas kuv paub tias lawv hwm kuv cov lus. Peb xav kom cov laus mloog peb, vim txhua txoj kev xav nws tseem ceeb thiab cov laus txhob xav tias yus qhov, yog qhov yog tas mus li. Yog tias lawv mloog peb, lawv yuav nkag siab peb ntau tuaj. Lawv yuav yog tus qhuab qhia thiab sawv ntawm peb ib sab tau. Thaum cov laus lawv mloog peb lawm, lawv yuav qhia kom peb hla dhau tej kev txom nyem. Peb xav kom lawv ua peb qhov chaw vam khom thiab qhuab qhia peb kom txawj txiav txim siab thiab ua yog. Qhov ntawd yog qhov lawv yuav qhia kom peb paub txog kev mloog lus.

Peb xav kom lwm tus mloog peb, kom peb txhob khaws teeb meem thiab peb tej kev npau taws cia nyob hauv peb. Ntau zaus, coob leej xav tias peb tseem yau, ces yam uas peb hais tsis tseem ceeb. Lawv xav tias tsis yog lawv teeb meem, tab sis tsim nyog lawv yuav nkag siab peb tias peb kuj txawj xav thiab txawj txiav tsim siab. Ces tsim nyog lawv yuav saib muaj nqis ib yam.

Muaj ib yam uas peb xav tau los ntawm niam thiab txiv, cov xib hwb thiab cov laus. Yam ntawd yog xav kom lawv mloog yam peb hais xwb, peb tsis tau xav kom lawv daws peb cov teeb meem. Kev muab siab rau mloog tuaj yeem pab tau kev ntshai thiab kev txhawb xeeb ntawm peb, ua kom peb txawj txiav txim siab tau zoo.

Kev muab lub siab mloog, tsis yog siv tau rau cov hlob xwb, nws tseem siv tau rau peb thiab cov tub ntxhais hluas. Peb puas muab siab rau mloog thaum peb cov phooj ywg hais lus rau peb ? Cov tub ntxhais hluas lawv qhib siab mloog peb kawg nkaus.

‘Peb muaj kev kaj siab uas peb muaj phooj ywg nyob ntawm ib sab mloog peb, thiab peb kuj mloog phooj ywg ib yam. Qhov no yog qhov ntxim siab nyob hauv peb thiab nyias kuj faib nyias txoj kev xav sib pub. Pab tsim kev sib raug zoo uas tshwj xeeb ntawm peb.’

Phooj ywg yuav mloog, yuav nplij siab thiab pom dej siab ntawm peb. Qhov ntawd yog qhov laij thawj tseem ceeb heev nrog phooj ywg hauv peb lub neej. Thaum peb mloog phooj ywg tej lus, peb tuaj yeem nkag mus txog lawv thiab pab lawv tau. Thaum peb sib mloog hais lawm, peb yuav muaj kev txhawb nqa thiab tsis txiav txim rau lawv. Tsis muaj qhov kiam tias tim koj los tim kuv, tsis muaj qhov tias koj yog tus txhaum los kuv yog tus txhaum. Phooj ywg yog txoj kev qhib dav nyob hauv kev sib tham. Hais txog phooj ywg, peb tuaj yeem tham tau txog tej yam uas niam thiab txiv xav tias tsis tsim nyog.

Kwv tij Hmoob sawv daws ! Hnub no peb tham txog kev mloog los xaus li no xwb. “Txhob cia koj lub siab nyob ntawm pob ntseg los mloog lus, tab sis yuav cia koj lub pob ntseg nyob hauv koj lub siab los mloog.” Tsis hais mloog Tswv Ntuj cov lus, los niam txiv kwv tij phooj ywg cov lus. Koj yuav tau muab koj lub pob ntseg hauv koj lub siab los mloog. Yog kev muab siab rau ua tib zoo mloog kom nkag siab, txhob lam tau lam txiav txim rau luag tej.

Vam tias Leej Ntuj Plig Ntshiab yuav qhib nej lub siab los khaws cov lus no tseg. Thov Huab Tais Yes Xus Pleev lub txiaj ntsim nrog nej nyob, ua nej siab kaj lug.

Peb mam sib ntsib dua, nej sawv daws nyob zoo !